ตะกอนเหมือนวุ้นในน้ำหอมแอลกอฮอล์ที่ใช้ 12H Fix และ LipidSoft Lite

ถามโดย: rachatak.ter เมื่อ: May 29, 2026 ประเภทผลิตภัณฑ์: เครื่องสำอาง Answered

คำถาม

  • 12H Fix (0.8%): 3.84 กรัม
  • LipidSoft Lite (1.6%): 7.68 กรัม
  • น้ำหอม (25%): 120.0 กรัม
  • แอลกอฮอล์ (72.6%): 348.48 กรัม

ขั้นตอนการผสม (วิธีทำ)

  1. ละลายเบส (Phase A):
    นำ 12H Fix และ LipidSoft Lite ใส่บีกเกอร์ ให้ความร้อน (60-70°C) กวนจนละลายใสเป็นเนื้อเดียวกัน

  2. ลดอุณหภูมิ:
    ยกออกจากเตา รอจนเย็นลงเท่าอุณหภูมิห้อง (ห้ามข้ามขั้นตอนนี้เด็ดขาด)

  3. เติมความหอม:
    เทหัวน้ำหอมลงไป คนให้เข้ากัน

  4. เติมตัวทำละลาย:
    เทแอลกอฮอล์ (DEB96) ลงไปเป็นลำดับสุดท้าย กวนเบาๆ จนของเหลวใสเข้ากันดี

  5. พักและบ่ม:
    ปิดฝาตั้งทิ้งไว้ในอุณหภูมิห้อง 12-24 ชม. ให้ฟองยุบหมด แล้วนำเข้าตู้เย็นช่องธรรมดาเพื่อบ่มกลิ่น

ปัญหาที่เจอคือยังเป็นตะกอนเหมือนวุ้น

คำตอบ

อาการเป็น ตะกอนเหมือนวุ้น มีแนวโน้มสูงว่าเกิดจาก ความเข้ากันได้/การละลายของระบบ 12H Fix™ + LipidSoft™ Lite + น้ำหอม หลังถูกเจือจางด้วยแอลกอฮอล์ และหลังเจอความเย็น ไม่ได้แปลว่า 12H Fix™ เสียเสมอไปค่ะ

จุดสำคัญของสูตรนี้:

  • สูตรใช้ 12H Fix™ 0.8% : LipidSoft™ Lite 1.6% = 1 : 2 ซึ่งตรงกับแนวทางสินค้าที่ให้ใช้ LipidSoft™ Lite ประมาณ 2 เท่าเพื่อช่วยละลาย 12H Fix™ แล้ว
  • แต่ต้องแยกคำว่า “ละลายใสตอนร้อน/ใน premix” ออกจาก “เสถียรหลังเติมแอลกอฮอล์และหลังบ่มเย็น” เพราะเมื่อเติมแอลกอฮอล์ สภาพตัวทำละลายเปลี่ยน อาจทำให้บางส่วนของน้ำหอม/ฟิกซ์กลิ่น/น้ำมันเบาตกออกมาเป็นวุ้นได้
  • หากใช้ แอลกอฮอล์ 96% ที่ 72.6% จะมีน้ำเข้าสูตรประมาณ 2.9% ของสูตรรวม ซึ่งอาจทำให้น้ำหอมบางชนิดหรือระบบ fixative ขุ่น/เป็นวุ้น โดยเฉพาะเมื่ออุณหภูมิต่ำลง
  • ไม่แนะนำให้นำเข้าตู้เย็นเป็นขั้นตอนบ่มมาตรฐานทันที เพราะความเย็นอาจเร่งให้ส่วนที่ละลายได้จำกัดตกตะกอน ควรใช้ตู้เย็นเป็น การทดสอบความเสถียร ก่อน

แนวทางแก้และทดสอบ:

  1. ตรวจช่วง premix ให้ชัด

    • อุ่น 12H Fix™ + LipidSoft™ Lite ที่ 60–70°C จนใสจริง ไม่มีเม็ด/ผงเหลือ
    • เติมหัวน้ำหอมแล้วดูว่า premix ยังใสและเข้ากันดีหรือไม่ ก่อนเติมแอลกอฮอล์
    • ถ้าเริ่มขุ่นตั้งแต่หลังเติมน้ำหอม แสดงว่าน้ำหอมชุดนั้นอาจไม่ compatible กับระบบ 12H Fix™/LipidSoft™ Lite ในอัตรานี้
  2. ปรับวิธีเติมแอลกอฮอล์

    • ไม่ควรเทแอลกอฮอล์ทั้งหมดครั้งเดียวตอนท้าย
    • ให้ค่อย ๆ เติมทีละส่วน เช่น 10–20% ของปริมาณแอลกอฮอล์ทั้งหมดต่อครั้ง พร้อมกวนให้สม่ำเสมอ เพื่อลด solvent shock เฉพาะจุด
  3. พักที่อุณหภูมิห้องก่อน ไม่ควรเข้าตู้เย็นทันที

    • ตรวจความใสหลังผสมทันที
    • ตรวจอีกครั้งหลังพัก 24 ชม. ที่อุณหภูมิห้อง
    • จากนั้นค่อยทดสอบ 24–72 ชม. ในอุณหภูมิต่ำ เพื่อดูว่าเกิดจาก cold aging หรือไม่
  4. ทำ small batch ก่อนผลิตจริง

    • ทดลอง 50–100 กรัม โดยใช้น้ำหอมตัวเดิม
    • เทียบ 12H Fix™ ที่ 0.2%, 0.4%, 0.8%, 1.0% และใช้ LipidSoft™ Lite ที่ 2 เท่าของ 12H Fix™ เหมือนเดิม
    • ถ้ายังเป็นวุ้น ให้ลองเพิ่ม LipidSoft™ Lite เป็น 2.5–3 เท่าของ 12H Fix™ เฉพาะในชุดทดลอง แล้วประเมินทั้งความใสและฟีลบนผิว
  5. เปรียบเทียบแอลกอฮอล์ 96% กับ 99.9%

    • ทำสูตรเดียวกันโดยเทียบ Ethyl Alcohol 96% กับ Ethyl Alcohol 99.9% / 200 proof
    • ถ้าชุด 99.9% ใสกว่าชัดเจน แปลว่าน้ำในแอลกอฮอล์ 96% เป็นปัจจัยสำคัญที่กระตุ้นการเกิดวุ้น
  6. ทำ blank control เพื่อหาตัวการ

    • น้ำหอม + แอลกอฮอล์ เท่านั้น
    • 12H Fix™ + LipidSoft™ Lite + แอลกอฮอล์ โดยไม่มีน้ำหอม
    • LipidSoft™ Lite + น้ำหอม + แอลกอฮอล์ โดยไม่มี 12H Fix™

การกรองทำได้หลังพักให้ตกตะกอนแล้ว แต่เป็นเพียงการเอาตะกอนออก ไม่ใช่การแก้ต้นเหตุ หากระบบยังไม่ compatible ตะกอนอาจกลับมาเกิดใหม่ได้ค่ะ